|
Üyelik Derecesi:

|
Evrensel Ahlak Yasasi Var Mıdır?
Bu sorular çoğumuza gereksiz görünür. Çünkü yanıtın, soruları anlamsız kılacak kadar açık olduğunu düşünürüz : "Elbette ki, hayır!"
Gerçekten de, dünyada, ilk bakışta göze çarpan bir "ahlaklar çoğunluğu" vardır. Hem çağın, toplumun, kültürün ve altkültürün hatta her insanın, şu yada bu ölçüde farklı bir ahlak anlayışı olduğu bellidir. "Birisi için iyi olan, diğeri için kötüdür."
Bu durumda, ahlaksal kuralların, her zaman ve herkes için geçerli, yani "evrensel" kurallar mı; yoksa toplumsal kültürel özelliklere dayalı, dolayısı ile de geçici ve değişken, yani "göreceli" kurallar mı olduğunu tartışmanın ya da "Evrensel ahlaki kurallar var mıdır?" sorusunu sormanın hiç bir gereği yokmuş gibi görünür.
Oysa bir çok filozofa göre, bu konuda gerçek, ilk bakışta görünenden epeyce farklıdır. Onlara göre, "Evrensel ahlak kuralları var mıdır?" sorusu anlamlıdır ve olumlu yanıtlanabilir. Çünkü bir kere, bir ahlaklar çoğunluğunun var olduğu nasıl reddedilemez ise; bu bu farklı ahlaklar içinde birçok ortak-evrensel kuralların bulunduğuda reddedilemez.
Fakat tartışma bundan ibaret değildir. Çünkü burada tartışılan şey, sadece, varolan "ahlaksal" kuralların evrensel olup olmadığı ya da evrensel bir ahlakın - dün ya da bugün - varolup olmadığı değildir. Asıl sorun, evrensel ahlaksal kuralların ya da evrensel bir ahlakın varolmasının mümkün ya da gerekli olup olmadığıdır. Yani tartışmanın "normatif" bir boyutuda vardır : Sadece varolanın ne olduğu değil, olması gerekenin ne olduğu tartışılmaktadır.
"Evrensel ahlaki kurallar var mıdır?" sorusunu olumlu yanıtlayan filozoflar, doğal olarak, "Evrensel bir ahlak olanaklı mıdır?" sorusuna da olumlu yanıt verirler. Hatta onların bazıları, bu sorunun olumlu yanıtlanmasının, sadece mümkün değil "gerekli ve zorunlu" olduğunu düşünürler. Çünkü onlara göre, erdemli ve insanca bir yaşam, ancak evrensel değer ve kurallardan oluşmuş evrensel bir ahlak üzerine kurulabilir. "Varolan" göreceli olabilir, ama "olması gereken", evrensel ve tek bir ahlaktır.
Onlara göre, evrensel bir ahlak yaratmakta umutsuz olmak için sebep yoktur.
Çünkü ilk bakışta görünenin tersine, aslında insanların tamamının ortak değerlere önem verdiği ve ortak kuralların benimsendiği veya benimseyebileceği gösterilir.
|